Tokat’a gidip sadece Tokat kebabı yerim diye düşünüyordum;Dünya Kültür ve gastronomi turuna çıkacağımı tahmin etmemiştim.Tokat aslında sadece Tokat’danoluşmuyor.Burası Anadolu’da kadim uygarlıkların merkezi bir bölge olarak düşünmeniz gerekmekte.Ben Zile ile başladım.İnanılmaz Mistik bir ortam var.Zile belediye başkanı ticaret içinden gelen bir kişi o yüzden kente nasıl kazandırırım mantığında .Zile tarihinde beni etkileyen 5 şey nedir derseniz;
*Koskoca Jule Sezar imparator gelmiş savaşmış ve VEDİ VİDİ VİCİ burada demiş daha ne olsun.
*İkinci olarak Zile ;mistik bir kent burada reenkarnasyon (yeniden hayata gelme) olaylarının inanışlarının olduğu köyler mevcut.
*Şamanizm (Müslümanlık öncesi ) Dinlerin çıkış noktası kavimler yaşamakta (mezar taşları ve kıyafetler -cenaze tören ritüelleri herşey farklı)
*Zile pekmezi
*Bağcılık ve ilk Panayır; -Eğlence Streptiz ,yağlı güreşler vb burada başlamış olması
*Rehberimiz Necmettin Eryılmaz (inanılmaz donanımlı ve çok özel bir dost)
Zile kalesi ve Sanayi Ticaret Odası ,sanat evleri gibi çok önemli tarih kültür barınıran yerleri gezerken Başkanın restore etiği Zile kalesi içindeki müzeye bayıldım.Müze içinde tüm şehrin özetini görebilirsiniz.
Bağ evlerindeki özel gastronomik ve kültürel geceleri atalarımız yıllarca yaşamış;umarım sizler de deneyimlersiniz.
Gelelim Tokat’a.Tokatbayağ büyük bir şehir. Tokat Valimiz ve Belediye başkanımız genç dinamik.Yeniliklere açık vizyoner yöneticiler.
Belediye başkanımız Eyüp Eroğlu ve ekibi zehir gibi. Özellikle kent içinde müzeden tutun da sokakların restorasyonu ve tarihe sahip çıkmak adına inanılmaz işler yapılmış.
Tokat tarihinden kısaca bahsetmek isterim:
Bizanslı coğrafyacı İeroklisSinekdimos MS 6. yüzyılda Kapadokya'da Eudokia adlı bir kent yer aldığını bildirmiştir. Evliya Çelebi kentin adını Türkçe etimolojiyle arpası bol olduğu için atların doymasına karşılık Tok-at, Osmanlı tarihçisi İsmail Hakkı Uzunçarşılı "surlu şehir" manasına gelen Toh-kat olarak açıklamış, Özhan Öztürk ise Pontus adlı çalışmasında Avesta'da "ülke, şatraplık" anlamına gelen ve ilk olarak MÖ 6. yüzyılda Ahameniş İmparatorluğu döneminde Kapadokya için kullanılan "Dahyu" kelimesinin Rum ağzında bozulmuş formu "Dokeia" kelimesinin zamanla Tokat'a dönüştüğünü iddia etmiştir.
Tokat; Yeşilırmak havzasının bereketli toprakları üzerinde kurulmuş olmasının verdiği avantajla 6000 yıllık tarihi boyunca önemli bir ticaret ve kültür merkezi olmuş, 14 Devleti ve birçok beyliği içerisinde barındırmış, önemli bir Anadolu şehridir.
Bakırcılık, Yazmacılık, Dokumacılık, Ahşap Oymacılığı, Kuyumculuk, Demircilik, Dericilik gibi bilinen el sanatlarının yanı sıra, Tokat ili Anadolu’da 20. yy.'a kadar devam eden dört önemli özgün seramik merkezinden biridir.
Mutfak Kültürü olarak aşağıdaki yemeklerin ve ürünlerin hepsi coğrafi işareti hakkediyor:
Tokat kebabı
Tokat çemeni
Tokat gözlemesi
Tokat keşkeği
Zile batı
Tokat yaprağı
Tokat salçası
Tokat kuşburnusu
Tokat pağacı
Zile pekmezi
Niksar cevizi ve cevizli çöreği
Madımak
Ayrıca Atatürk için Tokat apayrı bir yeri var .Milli mücadelede en önemli kararların alındığı kent diyebiliriz.Tokat’a gidip de Atatürk evini gezmemek olmaz.Ayrıca Atatürk’ün sofrasını görmenizi isterim.Ne kadar sade ve alçakgönüllü olduğunu daha iyi anlarsınız.Şimdilerde mekanlarda şımarıkça gösteriş içinde havai fişeklerle localarda yapılan görgüsüzlükleri aklımagetirdim.Bu arada Latife hanım ile ayrılma kararını verdiği konak olduğu için inanılmaz hikayeler barındırmakta..
Şimdi gelelim Tokat’ın beni etkileyen 5 maddesine;
*Şehir Gastronomik anlamda çok zengin.(Tokat yaprağı,Salça,Tokat Kebabı Dünyaca ünlü olmalı)
*Şehir Atatürk’e sahip çıkmış özel bir kent .
*Şehirde Tasavvuf konusunda Mevlana felsefesini ve müzesini özümseyeceğiniz mükemmel bir müze var
*Belediye Başkanımız ve Valimiz entegre çalışıyorlar.Bu uyum kent için çok büyük bir şans.Ayrıca her ikisi de genç ama çok tecrübeli ayrıca halktan kimle konuşsam hepsi seviyor.
*Sanat ve kültür konusunda gayet ileri bir kent .
Burada da Hasan Erdem beni çok etkiledi kendisi çok özel bir insan .İnanılmaz donanımlı ve kendisi insan sarrafı.Hasan bey ile müzeyi gezerken Anadolu insanının doluluğu karşısında nutkunuz tutulur.Daha uzun bir zaman ayırıp kendisi ile kültür sohbeti yapmak isterim.Bize böyle değerli yetişmiş insanlar lazım.(Sadece Tokat değil tüm şehirleri konuşabiliriz)
Ayrıca Tokat havalimanı olması kent için bir şans.İstanbul‘dan atlayın haftasonu gidin Anadoluyutanıyın.Yok Avrupa vize(schengen )verdi vermedi stresine girmeyin.
Gelelim Niksar’a ;Niksar denilince hepimizin aklına gelen 2 gastronomikürün:Niksar suyu ve Niksar cevizi.
Ama hepimizin görmesi gereken Niksar kalesi ve camiler de beni çok etkiledi.Neden derseniz buraya bizden önce Azerbeycan ve Özbekistan’dan gelen pekçok misafir olmuş.Buradaki camiler orada da var.Ayrıca ortak kültürümüz içinde Türk kimliği oluştuğu noktalar buraları.Burada da deneyimli rehberimiz bizi mükemmel bilgilendirdi.Amasya havalimanından da (bu arada inanılmaz sevimli bir havalimanı) İstanbul’a dönüş sağladım.
2 gece 3 günde elimden geldiğince Anadolu’muz ve Türk islam alemi için çok önemli bir bölgeyi tanıma imkanım oldu.
Bana bu organizasyon konusunda destek olan beni davet eden çok değerli Ankara Tokatlılar Derneği (Baştek)başkanı İbrahim Ocak ve yönetimine içten teşekkürler. Bu dermek üyeleri birbirinden değerli.Gezide bir yanımda Muğla emekli valimiz Amir Çiçek Valim bir yanımda Memorial Hastaneleri ve ülkemizin gururu kalp damar cerrahı prof.drMustafa Paç hocamız ve değerli eşleri vardı. Her tanıştığım Tokatlı hepsi çok kıymetli idi.Burada tek tek yazamıyorum ama onların hepsi artık benim de hemşerim:İstanbul’da ağırlamaktan mutluluk duyacağım.Derneğin gizli silahı Bilal Özgan kardeşime de selam olsun…
Bu haftalık benden bu kadar kalın sağlıcakla ….